ประวัติความเป็นมา
เมื่อเดือนกันยายน ๒๕๓๒ เกิดวิกฤตการณ์พายุไต้ฝุ่นเกย์ขึ้น เป็นเหตุให้ จังหวัดชุมพรและบริเวณใกล้เคียง ได้รับความเสียหายอย่างมาก และก็ไม่มีหน่วยงานใดในพื้นที่ขณะนั้นเข้าไปรับผิดชอบในการช่วยเหลือบรรเทาสาธารณภัยแก่ประชาชนได้ทันท่วงที กระทรวงกลาโหมได้อนุมัติให้กองทัพเรือตั้งกรมก่อสร้างและพัฒนาขึ้นเมื่อวันที่ ๒๘ พฤษภาคม ๒๕๓๓ (คำสั่ง กห (เฉพาะ) ลับมาก ที่ ๘๓/๓๓ ลง ๒๘ พ.ค.๓๓ ) โดยมีการจัดหน่วยตามอัตราเฉพาะกิจ หมายเลข ๒๕๙๐ และกองทัพเรือได้สั่งการให้ กรมก่อสร้างและพัฒนา เป็นหน่วยขึ้นตรงต่อสถานีทหารเรือสงขลาในขณะนั้น (คำสั่ง ทร. ที่ ๑๖๘/๒๕๓๓ เรื่อง แก้อัตรากองทัพเรือ พ.ศ. ๒๕๐๑ ลง ๑ มิ.ย.๓๓ ) เพื่อให้รับผิดชอบในพื้นที่จังหวัดทางภาคใต้ แต่เนื่องจากหน่วยบัญชาการต่อสู้อากาศยานและรักษาฝั่ง ในขณะนั้นกำลังดำเนินการขยายหน่วยและยังไม่มีหน่วยช่างในการช่วยเหลือ ในการพัฒนาพื้นที่ ทร.จึงได้อนุมัติให้ กรมก่อสร้างและพัฒนา ฝากการบังคับบัญชาไว้กับ หน่วยบัญชาการต่อสู้อากาศยานและรักษาฝั่ง เพื่อใช้ประโยชน์ ในด้านเครื่องมือและกำลังพลสายช่าง ในการช่วยเหลือพัฒนาที่ตั้งของหน่วย จึงนับได้ว่า กรมก่อสร้างและพัฒนา ถือกำเนิดขึ้นมาใน วันที่ ๒๘ พฤษภาคม ๒๕๓๓
ในช่วงแรกของการจัดตั้งหน่วยกองทัพเรือได้อนุมัติให้ กองพันวิศวกรรมโยธาที่ ๑ กรมวิศวกรรมโยธาฐานทัพเรือสัตหีบ มาขึ้นการบังคับบัญชากับ กรมก่อสร้างและพัฒนา ซึ่งเป็นการบังคับบัญชาทั้งกำลังพลและ ยุทโธปกรณ์ ทั้งนี้เพื่อรวมขีดความสามารถทางการช่าง ในการสนับสนุนการยุทธสะเทินน้ำสะเทินบก กับกรมก่อสร้างและพัฒนา รวมทั้งงานกิจการพลเรือนในด้านการพัฒนาประเทศ อันเป็นวัตถุประสงค์หลักในการจัดตั้ง กรมก่อสร้างและพัฒนาเข้าด้วยกัน โดยให้ กรมก่อสร้างและพัฒนาฯ มีที่ตั้งหน่วยอยู่ที่เดียวกับกองพันวิศวกรรมโยธาที่ ๑ บริเวณหาดยาว ตำบลแสมสาร อำเภอสัตหีบ จังหวัดชลบุรี
ต่อมากองทัพเรือได้อนุมัติแก้ไขอัตรา ให้ยกเลิกอัตรา กรมวิศวกรรมโยธา ฐานทัพเรือสัตหีบ ทำให้กองพันวิศวกรรมโยธาที่ ๑ ฯ สิ้นสุดการขึ้นการบังคับบัญชากับ กรมก่อสร้างและพัฒนาฯ เมื่อ หน่วยบัญชาการต่อสู้อากาศยานและรักษาฝั่งขยายหน่วยได้ระดับหนึ่ง มีกำเพียงพอที่จะพัฒนาหน่วยได้เอง กองทัพเรือจึงสั่งการให้ กรมก่อสร้างและพัฒนา มาฝากการบังคับบัญชาไว้กับ ฐานทัพเรือสัตหีบ เมื่อวันที่ ๒๘ เมษายน ๒๕๔๐ เพื่อสนับสนุนการปฏิบัติงานของฐานทัพ และในที่สุด กห. ได้อนุมัติแก้ไขอัตราให้ กรมก่อสร้างและพัฒนา เป็นหน่วยขึ้นตรง ของ ฐานทัพเรือสัตหีบ เมื่อ ๑ ม.ค.๔๗ จึงมีชื่อหน่วยเต็มว่า “กรมก่อสร้างและพัฒนา ฐานทัพเรือสัตหีบ”หรือคำย่อชื่อหน่วยว่า “กรม กสพ.ฐท.สส.”